Langlaufen
Langlaufen, oftewel skilopen of crosscountry skiën, is een leuke en actieve manier om je door de sneeuw te bewegen. Je loopt en glijdt door de sneeuw op latten op vlak of glooiend terrein. Hier ontdek je ook meteen het verschil met alpineskiën, waarbij je op latten de berg afglijdt.
Hoewel langlaufen als (Olympische) sport wordt beoefend en ook onderdeel vormt van de biatlon, richten wij ons vooral op recreatief langlaufen. Op de latten kun je je voortbewegen door de mooiste sneeuwlandschappen en dat is waar wij als natuurliefhebbers van houden!

Onderschat het zeker niet, om een mooie langlauftocht te maken, is er eerst wel wat oefening nodig. Het vergt behoorlijk wat training om de techniek(en) goed onder de knie te krijgen en dit vraagt ook aardig wat conditie, ook al beweeg je je meestal over een terrein met weinig echte hoogteverschillen. Maar heb je dit eenmaal onder de knie, dan zijn er veel mooie plekken om op deze sportieve manier te verkennen in de winter!
Reistips
Praktische info langlaufen
Hoe gaat langlaufen in zijn werk en welk materiaal heb je nodig?
Langlaufstijlen
Er zijn twee manieren om je voort te bewegen op de loopski's; de klassieke stijl en de vrije stijl. Voor beginners is de klassieke stijl aan te raden. Hierbij maak je een rechte loopbeweging met de ski's, waarbij je je afzet. Je gebruikt de stokken als ondersteuning. Je zet je ski's in een loipe, dit zijn twee sporen die zijn getrokken in de sneeuw aan de zijkant van een pad of weg.
Bij de vrije stijl zet je je zijwaarts af en gebruik je de schaatstechniek, soms met en soms zonder stokken, waarbij je een stuk harder kan gaan. Je maakt bij deze techniek gebruik van een geprepareerde langlaufpiste, bestaande uit een pad met geribbelde, aangestampte sneeuw.

Op vlak terrein en bij afdalingen zijn beide technieken mogelijk, terwijl je op (steile) hellingen over moet gaan op de schaatstechniek, om te voorkomen dat je terug naar beneden glijdt. Een ding is zeker; oefening baart kunst en de techniek is weer compleet anders dan bij alpineskiën.
Materiaal langlaufen
Voor langlaufen heb je ski's nodig. Voor het gebruik in de sporen van een loipe zijn langlauflatten smaller dan gewone ski's, terwijl je voor de vrije stijl juist weer bredere latten gebruikt. De ski's horen 20-30 cm langer te zijn dan jouw lichaamslengte bij de klassieke techniek en 10-20 cm bij de schaatstechniek
Je bevestigt de latten met bindingen aan speciale langlaufschoenen, waarbij alleen de voorkant vastzit. Laat je goed adviseren over de verschillende soorten 'belag' (loopvlak) en wax op de latten.

De stokken bestaan uit verschillende onderdelen en hebben een scherpe punt, om in ijs te kunnen prikken. Het kapje erboven voorkomt dat je met de stok door het sneeuw heen steekt. Boven het handvat zit een lus die je om je pols kunt doen, om de stok niet te verliezen tijdens het langlaufen. De stokken moeten bij de klassieke stijl tot onder je oksel komen, bij de schaatstechniek tussen kin- en ooghoogte.
Het langlaufmateriaal is vaak te huur bij wintersportgebieden en accommodaties. Zo kun je het langlaufen eerst eens uitproberen, voordat je je eigen materiaal aanschaft. Of als je zelf niet vaak op wintervakantie gaat en slechts af en toe wilt skilopen.
Mooiste gebieden voor langlaufen
In veel landen waar je kunt wintersporten, kun je ook langlaufen. Maar welke gebieden zijn mooi en geschikt voor crosscountry skiën? Waar kun je genieten van de besneeuwde natuur vanaf de loopski's en welke periode is dan het beste? We zetten per land een aantal tips op een rij!
1. Langlaufen in Noorwegen
Noorwegen biedt een groot netwerk van duizenden kilometers aan geprepareerde loipes, waarbij de grootste wintersportgebieden in het oosten, zoals Sjusjøen, Lillehammer en het Hallingdal, uitblinken in bereikbaarheid en kwaliteit. In populaire Noorse wintersportplaatsen als Beitostølen, Geilo en Hemsedal kun je alpineskiën combineren met eindeloze langlauftochten.

In het fjordengebied en het hoge noorden, inclusief bestemmingen als Tromsø en de Lofoten, zijn goed onderhouden paden de standaard, met unieke mogelijkheden om te langlaufen onder het noorderlicht. Ook de berg Fløyen bij Bergen en de trainingsgebieden in Jakobsbakken bieden goede langlaufmogelijkheden in spectaculaire landschappen.
2. Langlaufen in Zweden
Zweden is een paradijs voor langlaufers, met de legendarische 90 kilometer lange Vasaloppet tussen Sälen en Mora als absoluut hoogtepunt. Naast deze wereldberoemde race biedt het land een uniek netwerk van ruim 1.700 verlichte loipes (elljusspår), waardoor je ook tijdens de korte winterdagen volop kunt genieten van de natuur. Dankzij het allemansrecht vind je eenvoudig je weg door de Zweedse wildernis, waarbij je op veel plekken zelfs met de hond mag crosscountry skiën of direct vanuit een stad de loipe op kunt.

De meest prominente langlaufgebieden liggen verspreid van Zweeds Lapland in het noorden tot het midden van het land. In het hoge noorden zijn Dundret en Luleå populair, vanwege de vroege sneeuw en uitgestrekte panorama's, terwijl Åre en Östersund in de regio Jämtland de perfecte combinatie bieden van topsportfaciliteiten en langlaufen op bevroren meren.
Meer naar het zuiden vormen de officiële Vasaloppet-centra, zoals Orsa Grönklitt en Långberget, het hart van de Zweedse langlaufcultuur, waar zowel beginners als gevorderden terecht kunnen voor honderden kilometers aan professioneel onderhouden paden. Lees ook meer over wintersport in Zweden.
3. Langlaufen in Finland
Finland is een waar langlaufparadijs, waar je over bevroren meren en door sprookjesachtige bossen glijdt. De regio Fins Lapland vormt het absolute hart van de sport, met sneeuwzekerheid van november tot april en een unieke infrastructuur van wilderniscafés en traditionele 'Lapphuts' om onderweg op te warmen.
Populaire topbestemmingen zoals Ylläs (met 300 km aan loipes) en Levi bieden faciliteiten van wereldklasse, terwijl je tijdens uitdagende wildernistrails in Ruka-Kuusamo (waaronder de omgeving van Posio) en op de uitgestrekte paden van het Urho Kekkonen Nationaal Park bij Saariselkä volop geniet van de arctische natuur.

Voor wie cultuur en sport wil combineren, biedt de hoofdstad van Lapland, Rovaniemi, unieke tochten over de Kemijoki-rivier. Zoek je liever de stilte op buiten de grote skigebieden, dan is het ongerepte Arctic Lakeland in de regio Kainuu een uitstekend alternatief. Met de beste condities vanaf februari, wanneer de dagen langer worden en de zon vaker schijnt, is Finland de ideale plek voor zowel de klassieke stijl als schaatstechniek.
4. Langlaufen in Frankrijk
Frankrijk biedt een verrassend divers aanbod voor ski de fond, met name in de Jura en de noordelijke Franse Alpen. De Jura wordt vaak het 'Franse Scandinavië' genoemd; gebieden zoals Les Rousses zijn het absolute mekka voor liefhebbers van eindeloze langlauftochten door dichte bossen en over glooiende plateaus.
In de Alpen is Les Saisies de meest prominente bestemming, bekend om zijn sneeuwzekerheid en olympische historie, terwijl Bessans in de Maurienne-vallei een indrukwekkend hooggelegen netwerk van ruim 150 kilometer aan loipes biedt.

Een uniek kenmerk van het Franse aanbod zijn de zogenaamde Espaces Nordiques, speciaal ingerichte gebieden waar naast langlaufen ook ruimte is voor sneeuwschoenwandelen en biatlon, zo ontdekte ook onze reporter Arno in Haute-Savoie en het winterse Les Menuires. De beste condities vind je tussen december en maart, waarbij de hooggelegen plateaus tot ver in het voorjaar sneeuwzeker blijven.
5. Langlaufen in Zwitserland
Zwitserland is een topbestemming voor langlaufen met ruim 5.000 kilometer aan loipes tegen een spectaculair decor van vierduizenders. Het absolute middelpunt is het zonnige Engadin (St. Moritz), beroemd om de Engadin Skimarathon en 230 km aan gevarieerde paden. Andere voorname gebieden zijn het sneeuwzekere Obergoms, waar een treintje tien dorpen en 100 km aan loipes met elkaar verbindt, en Davos, dat bekendstaat om zijn uitdagende valleiroutes en uitgebreide faciliteiten.
Voor het gebruik van de loipes heb je in de meeste regio's een Zwitserse Langlaufpas nodig, die per dag of week verkrijgbaar is. Naast de standaardroutes vind je in Zwitserland ook bijzondere ervaringen, zoals de verlichte nachtloipes in Kandersteg of gletsjertochten op de Berninapas. Veel dorpen bieden specifieke langlaufvriendelijke hotels aan, compleet met waxruimtes en directe toegang tot de loipes.
6. Langlaufen in Oostenrijk
Ook Oostenrijk is zeer geschikt voor langlaufers, met een focus op kwaliteit en mooie alpenlandschappen. Het absolute boegbeeld is Seefeld, dat wereldwijd als een van de beste gebieden wordt beschouwd, gevolgd door Schladming-Dachstein, waar je dankzij de hoogteloipes op de gletsjer vrijwel het hele jaar door kunt crosscountry skiën. In de Kitzbüheler Alpen vind je bovendien een indrukwekkend netwerk van ruim 450 kilometer aan loipes in brede, zonnige dalen.
De meeste Oostenrijkse regio's bieden loipes voor zowel de klassieke als vrije techniek, vaak bekroond met een kwaliteitskeurmerk. Voor een bijzondere ervaring kun je terecht op verlichte avondloipes in gebieden zoals het Ötztal of de Villacher Alpen Arena. De beste reistijd is van december tot en met maart, waarbij materiaalhuur en professionele scholen in vrijwel elk dorp beschikbaar zijn.
7. Langlaufen in Italië
In Italië kun je langlaufen combineren met de spectaculaire panorama's van de Dolomieten. Het hart van de sport ligt in Zuid-Tirol en Trentino, waar de Alpe di Siusi (Seiser Alm) als grootste hoogvlakte van Europa een ongekende ervaring biedt. In Alta Badia vind je mooie loipes aan de voet van de imposante Conturines-toppen. Ook Val di Fiemme is wereldberoemd vanwege de legendarische Marcialonga-race, terwijl het sneeuwzekere Livigno in Lombardije geliefd is om zijn hooggelegen loipes die tot laat in het voorjaar in topconditie blijven.

Dankzij de ligging van veel loipes boven de 1.500 meter geniet je in Italië van uitstekende sneeuwzekerheid en moderne faciliteiten voor beide langlaufstijlen. Het uitgebreide netwerk Dolomiti NordicSki verbindt ruim 1.300 kilometer aan loipes, variërend van de technisch uitdagende paden in het Aostadal tot de zonnige routes door de bossen van Corvara.
8. Langlaufen in Duitsland
Duitsland biedt een enorme variatie aan langlaufmogelijkheden, bijvoorbeeld in de Duitse Alpen, met uitdagende hoogteloipes is de regio rond Oberstdorf in de Allgäu. De Duitse loipes, vaak aangeduid als Loipennetze, bieden uitstekende faciliteiten voor zowel de klassieke stijl als schaatsstijl, waarbij in sommige regio's een kleine bijdrage in de vorm van loipengeld wordt gevraagd voor het onderhoud.
Ook in de middelgebergten is het soms mogelijk om te langlaufen. Voor Nederlanders is het Sauerland de meest toegankelijke optie voor een korte trip naar de ruim 200 km aan loipes. Wist je bijvoorbeeld dat je kunt langlaufen in Winterberg?

Ben je op zoek naar meer sneeuwzekerheid en uitgestrekte netwerken, dan vind je die in het Zwarte Woud (2.000 km aan loipes) en het Beierse Woud (zoals rond Bodenmais) met prachtige, bosrijke routes die tot diep in het voorjaar begaanbaar blijven. Tijdens de winter in de Harz vind je de meest noordelijkste optie van Duitsland om te langlaufen, maar kijk ook eens naar de besneeuwde bossen van Thüringen.
9. Langlaufen in België
Ook in Wallonië is het in de winter vaak mogelijk om te langlaufen, met de Hoge Venen als het meest sneeuwzekere hart van de Benelux. Toplocaties zoals Signal de Botrange, Mont Rigi en Baraque Michel bieden uitgestrekte loipes door een uniek veenlandschap, terwijl de Oostkantons (Rocherath, Weywertz) uitdagendere routes met meer hoogteverschil kennen. Met verhuurprijzen tussen de €10 en €15 per dag is het een laagdrempelige sport die bij goede sneeuwval duizenden liefhebbers naar de hoogste punten van de Belgische Ardennen trekt.
Vanwege de wisselvalligheid van het Belgische weer is het cruciaal om vooraf de actuele sneeuwcondities te checken. In de weekenden kan het erg druk worden bij populaire vertrekpunten zoals Baraque de Fraiture, dus vroeg vertrekken is het advies. Voor een kleine vergoeding van circa €2 krijg je toegang tot goed onderhouden loipes van 3 tot 25 kilometer, ideaal voor een snelle winterse ontsnapping dicht bij huis.